Οι παλιές συνήθειες πεθαίνουν δύσκολα

Για χρόνια η διάκριση της «Χρυσής Μπάλας», του βραβείου που καθιέρωσε το 1956 το περιοδικό «France Football» με την ψηφοφορία επιλεγμένων δημοσιογράφων, αποτελούσε την αντιστοιχία των ποδοσφαιρικών Οσκαρ.

Γράφει ο Χρήστος Σωτηρακόπουλος

Πριν από δύο δεκαετίες η ΦΙΦΑ αποφάσισε να δημιουργήσει το δικό της βραβείο, ο νικητής του οποίου προέκυπτε ύστερα από ψηφοφορία των ομοσπονδιακών τεχνικών. Φέτος έχουμε την πρώτη χρονιά που τα δύο βραβεία έγιναν ένα με πολύ μεγαλύτερη γκάμα από ψηφοφόρους, αλλά οι ενστάσεις παραμένουν όπως παλιά. Οι Αγγλοσάξονες έχουν ένα ρητό που λέει ότι «οι παλιές συνήθειες πεθαίνουν δύσκολα». Εξάλλου και τα δύο βραβεία στο παρελθόν έδωσαν αφορμές για αμφισβήτηση, γκρίνια και κυρίως πολλή συζήτηση.

Γιατί η ανακοίνωση της τελικής λίστας των τριών υποψηφίων αναδεικνύει το μεγάλο πρόβλημα ταυτότητας όλων των αντίστοιχων βραβείων. Τι ψηφίζεις; Αυτούς που είναι καλύτεροι παίκτες γενικά ή αυτούς που στη χρονιά που ολοκληρώνεται έπαιξαν καλύτερα και βοήθησαν τις ομάδες τους να φτάσουν στους στόχους τους; Εννοείται το δεύτερο. Ωστόσο πώς εξηγεί κανείς το ότι στη φετινή τριάδα δίπλα στους Τσάβι και Ινιέστα που οδήγησαν την Ισπανία στην κορυφή του κόσμου υπάρχει και ο Μέσι; Ενας καταπληκτικός παίκτης, ο καλύτερος στον κόσμο, αλλά χωρίς κάτι που να δικαιολογεί την παρουσία του στην τριάδα του 2010. Η Μπαρτσελόνα έχασε το στέμμα της στο Τσάμπιονς Λιγκ και η Αργεντινή, της οποίας ήταν ο ηγέτης, συνετρίβη στο Μουντιάλ από τη Γερμανία στα προημιτελικά. Εκείνο που κάνει ακόμα πιο αδιανόητη την επιλογή του είναι η μη ύπαρξη στην τριάδα του Γουέσλι Σνάιντερ. Ο Ολλανδός, εκτός από καταλυτικός στην κατάκτηση όλων των τίτλων από την Ιντερ, έστειλε και τη χώρα του με τα πέντε γκολ του στον τελικό του Μουντιάλ για πρώτη φορά από το 1978. Αν δεν είναι αυτός λοιπόν ανάμεσα στους τρεις, ποιος δικαιούται να είναι; Πάντως όχι ο Μέσι, που ναι μεν έβαλε 34 γκολ στην πορεία για την κατάκτηση του πρωταθλήματος από την Μπαρτσελόνα, αλλά οι εγχώριοι τίτλοι συνήθως δεν μετράνε σε ανάλογες περιπτώσεις.

Φυσικά η ιστορία της «Χρυσής Μπάλας» και του βραβείου της ΦΙΦΑ είναι γεμάτη από ανάλογες αδικίες. Ο Θοδωρής Ζαγοράκης ή ο Πορτογάλος Ντέκο δικαιούνταν τον τίτλο το 2004, αλλά η επιτροπή τον έδωσε στον Σεβτσένκο, ο οποίος ούτε με την Ουκρανία ήταν στο Euro ούτε με τη Μίλαν είχε διακριθεί εκείνη τη χρονιά. Το άξιζε το 2003, αλλά τότε είχαν δώσει στον Νέντβεντ τον τίτλο σε μία χρονιά που δεν είχε καν παίξει στον τελικό του Τσάμπιονς Λιγκ με τη Γιουβέντους.
Το 1986 επελέγη ο Σοβιετικός Μπελάνοφ αντί του Γκάρι Λίνεκερ, το 1999 ο Ριβάλντο (που ήταν σπουδαίος παίκτης, αλλά δεν είχε κάνει τίποτε απολύτως τότε) αντί του Μπέκαμ ή του Γκιγκς που είχαν οδηγήσει τη Γιουνάιτεντ στο τρεμπλ. Το 1996 η ΦΙΦΑ είχε επιλέξει τον Ρονάλντο αντί του Ματίας Ζάμερ, ο οποίος είχε οδηγήσει τη Γερμανία στην κατάκτηση του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος. Το 2000 είχε επιλεγεί ο Φίγκο αντί του Ζιντάν, που ήταν ο καταλύτης της φοβερής Γαλλίας στο Euro.

Τουλάχιστον οι δύο άλλοι συνυποψήφιοι του Μέσι όχι μόνο αξίζουν, αλλά επιβαλλόταν να είναι στη λίστα. Ο Ινιέστα μάλιστα είναι αυτός που θα ψήφιζα με κλειστά μάτια. Διότι, ενώ ο Τσάβι είναι πραγματικά μοναδικός, χωρίς τον Ινιέστα, που φέρνει σε ισορροπία όλο το οικοδόμημα, η Μπαρτσελόνα και η Ισπανία δεν είναι το ίδιο αποτελεσματικές. Και έχει το συν ότι το δικό του γκολ χάρισε στην Ισπανία τον τίτλο στη Νότιο Αφρική. Φυσικά ο Τσάβι παραμένει η κινητήριος δύναμη και αυτός που λογικά συγκεντρώνει τις περισσότερες πιθανότητες. Αν όμως επιλεγεί τελικά ο Λιονέλ Μέσι δεν θα υπάρχει λόγος να συνεχίσει ο θεσμός. Διότι, επαναλαμβάνω, δεν είναι η «Χρυσή Μπάλα» ένα βραβείο για τον ποδοσφαιριστή που ξέρει πιο πολλή μπάλα ούτε γι' αυτόν που είναι ο καλύτερος στον κόσμο, αλλά ανήκει σ' εκείνον που τη συγκεκριμένη χρονιά πέτυχε τα πιο πολλά πράγματα.

Η Μπαρτσελόνα πάντως με τους τρεις υποψήφιούς της ισοφαρίζει την επίδοση της Μίλαν. Οι «ροσονέρι» το 1988 είχαν και τους τρεις υποψήφιους δικούς τους, με το ολλανδικό τρίο Φαν Μπάστεν, Γκούλιτ, Ράικαρντ, αλλά αυτό ήταν προϊόν της επιτυχίας της Ολλανδίας στο Euro. To ίδιο σενάριο επαναλήφθηκε και το 1989, με τον Φαν Μπάστεν να πλαισιώνεται από τον Μπαρέζι και τον Μαλντίνι, τη χρονιά που η Μίλαν επέστρεψε ύστερα από δύο δεκαετίες στην κορυφή της Ευρώπης. Αυτό που είναι πραγματικά κάτι ξεχωριστό είναι ότι και οι τρεις υποψήφιοι του 2010 προέρχονται από το ίδιο φυτώριο: τη διάσημη Masia της Μπαρτσελόνα! Και αυτό ίσως να είναι δύσκολο να επαναληφθεί στο μέλλον.