Μνήμη Νίκου Τεμπονέρα

Στην Πάτρα, όπως και σχεδόν σε όλη την Ελλάδα, στα τέλη του 1990, οι μαθητικές διαδηλώσεις ήταν περίπου καθημερινές.
Στόχος τους η μη εφαρμογή της πολιτικής της τότε ηγεσίας του υπουργείου Παιδείας, με λίγα λόγια του Βασίλη Κοντογιαννόπουλου.

Η κατ’ όνομα «μεταρρύθμιση» που επιχειρούσε να ρυθμίσει θέματα της Δευτεροβάθμιας και Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης -εκ των οποίων άλλα κατανοητά, αλλά τα περισσότερα μη αποδεκτά- προκαλούσε αντιδράσεις που ήταν θέμα χρόνου να κλιμακωθούν.

Το επίμαχο πολυνομοσχέδιο του υπουργείου περιελάμβανε μεν την κατάργηση αδικαιολόγητων απουσιών, προέβλεπε, όμως, και την επιβολή ομοιόμορφης ενδυμασίας των μαθητών και μαθητριών Γυμνασίων και Λυκείων, πειθαρχικού ελέγχου της εξωσχολικής ζωής, έπαρσης της σημαίας και εκκλησιασμού.

Σε ό,τι αφορά την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση (λειτουργία ιδιωτικών ΑΕΙ, περικοπές κοινωνικών παροχών σε φοιτητές κ.ά.) οι αλλαγές κάθε άλλο παρά γίνονταν αποδεκτές.

Ωστόσο, η κατάσταση δεν έφυγε καμία στιγμή εκτός ελέγχου, λόγω, ίσως και της πολιτικής επικάλυψης της ΟΝΝΕΔ που την περίοδο εκείνη άρχιζε να καθιερώνεται ως η πλέον ισχυρή φοιτητική δύναμη.

Αντιθέτως, το 70% των σχολείων της μέσης εκπαίδευσης βρισκόταν υπό κατάληψη, ενώ καθημερινό φαινόμενο ήταν οι διαδηλώσεις και σε κάποιες περιπτώσεις οι συμπλοκές μαθητών με την αστυνομία, στις μεγάλες πόλεις της χώρας.

Στις 8 Ιανουαρίου 1991, σε μία τέτοια συμπλοκή ο Ιωάννης Καλαμπόκας, δημοτικός σύμβουλος της ΝΔ στην Πάτρα και πρόεδρος της τοπικής ΟΝΝΕΔ, χτύπησε θανάσιμα τον καθηγητή Νίκο Τεμπονέρα με λοστό στο κεφάλι.

Το τραγικό περιστατικό συνέβη στο υπό κατάληψη Σχολικό Συγκρότημα 3ου & 7ου Γυμνασίου και Λυκείου στην πλατεία Βουδ της αχαϊκής πρωτεύουσας.

Ο Ιωάννης Καλαμπόκας δικάστηκε στο Βόλο έχοντας ως συνηγόρους υπεράσπισής του τρία κορυφαία ονόματα του τότε νομικού κόσμου.

Και οι τρεις: Απόστολος Ανδρεουλάκος, Κώστας Κωνσταντινίδης (καθηγητής Ποινικού Δικαίου, γνωστός από τη δίκη για το σκάνδαλο Κοσκωτά όπου συμμετείχε ως δημόσιος κατήγορος) και Επαμεινώνδας Ζαφειρόπουλος (πρώην πρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών), προέρχονταν πολιτικά από το χώρο του τότε κυβερνώντος κόμματος της ΝΔ.

Ο Ιωάννης Καλαμπόκας καταδικάστηκε πρωτόδικα για φόνο εκ προμελέτης σε ισόβια δεσμά, αργότερα η ποινή του μειώθηκε σε 17 χρόνια και 3 μήνες, για να αποφυλακιστεί το 1998.

Σήμερα εργάζεται ως προϊστάμενος της Εθνικής τράπεζας στο νομό Μαγνησίας.

Από την άλλη πλευρά, ο δολοφονηθείς καθηγητής Νίκος Τεμπονέρας παραμένει μέχρι και σήμερα, 25 χρόνια μετά, στη μνήμη μαθητών, γονέων και μελών της εκπαιδευτικής κοινότητας, ως σύμβολο της αντίστασης ενάντια σε κάθε προσπάθεια επιβολής αυταρχικών μέτρων και πολιτικών στην Παιδεία.

Πρώτοι διδάξαντες ήταν οι φοιτητές του Νοέμβρη του ’73.

Ανδρέας Μορφόπουλος