Ήταν 30 Σεπτεμβρίου του 2021 όταν η Μονακό συστήθηκε για πρώτη φορά στα «σαλόνια» της Εuroleague. Με τρόπο που πλήγωσε μάλιστα το ελληνικό κοινό, καθώς νίκησε τον (τότε φτωχό συγγενή) Παναθηναϊκό 75-63 στο Μόντε Κάρλο για την 1η αγωνιστική της σεζόν 2021-22. Σήμερα, μετά από πέντε περίπου χρόνια, έγινε γνωστό πως ο σύλλογος κήρυξε επίσημα πτώχευση και τέθηκε σε παύση, κάτι που σημαίνει ότι αποτελεί παρελθόν από την μπασκετική μας καθημερινότητα, τουλάχιστον μέχρι νεωτέρας.
Η αλήθεια είναι ότι το πρότζεκτ των Μονεγάσκων δεν είναι ούτε το πρώτο ούτε το τελευταίο που ακολουθεί τη συγκεκριμένη πορεία στον επαγγελματικό αθλητισμό. Πολλές φορές έχουμε δει συλλόγους να εμφανίζονται με ένα... τσουβάλι χρήματα, να πρωταγωνιστούν για λίγο καιρό στην επικαιρότητα με μεγαλεπήβολα σχέδια και έπειτα να εξαφανίζονται από προσώπου γης. Παραδείγματα όπως οι ποδοσφαιρικές Ανζί και Ντνίπρο έρχονται απευθείας στο μυαλό.
Ωστόσο, η Μονακό έχει κάτι διαφορετικό σε σχέση με τα υπόλοιπα τέτοιου είδους εγχειρήματα. Είναι μία ομάδα που κατάφερε, μέσα σε πέντε χρόνια, να αφήσει ισχυρό αποτύπωμα στη Euroleague, να γεννήσει πρωταγωνιστές, να διεκδικήσει τίτλους και να γίνει αξιόλογο κομμάτι της διοργάνωσης. Τόσο, ώστε να φαίνεται (τουλάχιστον στον γράφοντα) λίγο λυπηρός και άδοξος ο τρόπος με τον οποίο επιστρέφει στην αφάνεια.
Η ΑΕΚ, ο Ντουράντ και η... Έμα Στόουν
Το μπασκετικό τμήμα της Μονακό ιδρύθηκε το μακρινό 1928 και ήταν μία από τις αξιοσημείωτες ομάδες της πρώτης κατηγορίας μέχρι τη δεκαετία του 1980, ωστόσο ποτέ δεν κατέκτησε κάποιον τίτλο. Στα 90s οι Μονεγάσκοι βρέθηκαν να παίζουν στις χαμηλότερες τάξεις του γαλλικού μπάσκετ και δεν επέστρεψαν ποτέ στα «μεγάλα σαλόνια» μέχρι το 2015. Μεγάλο ρόλο στην επάνοδο του συλλόγου έπαιξε ο Ουκρανός επιχειρηματίας Σεργκέι Ντιαντέτσκο, ο οποίος με τις οικονομικές του επενδύσεις βοήθησε την ομάδα σιγά σιγά να μεγαλώσει.
Το 2016 και το 2017 ήρθαν οι πρώτοι τίτλοι της Μονακό (δύο συνεχόμενα League Cup), ενώ το 2018 έφτασε πολύ κοντά στο παρθενικό της ευρωπαϊκό τρόπαιο, καθώς έφτασε μέχρι τον τελικό του BCL, όπου ηττήθηκε από την ΑΕΚ στο ΟΑΚΑ με σκορ 100-94. Oι φιλοδοξίες της ομάδας ωστόσο παρέμειναν υψηλές, καθώς από τη σεζόν 2018-19 μεταπήδησε στο EuroCup, το οποίο κατέκτησε το 2020-21, με πρωταγωνιστές τον Ματίας Λεσόρ και τον πρώην παίκτη του Προμηθέα Πάτρας, Ρόμπ Γκρέι.
Κάπως έτσι, ήρθε η ώρα για την πρώτη παρουσία της Μονακό στη Euroleague. Αυτή συνδυάστηκε με εξαγορά του πλειοψηφικού πακέτου μετοχών από πλευράς του Ρώσου επιχειρηματία Αλεξέι Φεντορίτσεφ, του ανθρώπου δηλαδή που γιγάντωσε την ομάδα, αλλά υπήρξε και ο βασικός υπεύθυνος για την τωρινή πτώση της.
Η ιστορική συμμετοχή στην κορυφαία ευρωπαϊκή διοργάνωση πήγε ανέλπιστα καλά για τη Roca Team, η οποία με προπονητή τον Σάσα Ομπράντοβιτς και πρωταγωνιστές τους Μάικ Τζέιμς, Ντουέιν Μπέικον και Ντονάτας Μοτιεγιούνας τερμάτισε στην 7η θέση της regular season (15-13 ρεκόρ) και πέρασε με το «καλησπέρα» στα playoffs, βρίσκοντας μπροστά της ως αντίπαλο τον Ολυμπιακό!
Η σειρά που ακολούθησε έμεινε στην ιστορία, καθώς εξελίχθηκε σε μία από τις πιο ανατρεπτικές που έχουμε δει στην Ευρωλίγκα. Μετά από break των Μονεγάσκων και απάντηση των «ερυθρόλευκων», το ζευγάρι οδηγήθηκε σε Game 5, με τον Ολυμπιακό να επιβιώνει οριακά με σκορ 94-88. Στο παιχνίδι αυτό έκλεψε την παράσταση πέρα από τα αγωνιστικά δρώμενα η παρουσία των Κέβιν Ντουράντ (φίλου του Μάικ Τζέιμς), Έμα Στόουν και Γιώργου Λάνθιμου. Οι Πειραιώτες προκρίθηκαν στο Final Four του Βελιγραδίου, όμως η Μονακό έκλεψε τις εντυπώσεις και ανανέωσε τη θέση της στη Euroleague, έχοντας βρεθεί στα playoffs.
Το πρώτο Final Four και το αρνητικό ρεκόρ
Την επόμενη σεζόν, οι Μονεγάσκοι εμφανίστηκαν αποφασισμένοι για το βήμα παραπάνω και το κατάφεραν. Με ακόμη καλύτερο ρόστερ χάρη σε εξαιρετικές προσθήκες όπως οι Λόιντ, Οκόμπο, Μπλόσομγκεϊμ και στην τρομερή βελτίωση του Άλφα Ντιαλό, το σύνολο του Σάσα Ομπράντοβιτς όχι μόνο έφτασε ξανά στα playoffs, αλλά το έκανε και με πλεονέκτημα έδρας, τερματίζοντας στην 4η θέση της κανονικής περιόδου με ρεκόρ 21-13.
Μετά από μία ακόμη σειρά όπου «έσπασαν καρδιές», η Μονακό απέκλεισε 3-2 τη Μακάμπι Τελ Αβίβ με break στο break και εξασφάλισε την παρθενική της συμμετοχή στο Final Four, γράφοντας ιστορία ως η πρώτη ομάδα από τη Γαλλία που έφτασε στην τετράδα μετά το 1997!
Tα παιχνίδια της μοίρας έφεραν στον δρόμο της Μονακό τον Ολυμπιακό, δίνοντάς της μία ευκαιρία για ρεβάνς μετά τον αποκλεισμό της περασμένης σεζόν. Το πρώτο ημίχρονο της αναμέτρησης στο Κάουνας έδειχνε προς τα εκεί, καθώς οι παίκτες του Σάσα Ομπράντοβιτς κυριάρχησαν απόλυτα στο παρκέ και πήγαν στα αποδυτήρια με προβάδισμα 29-41. Αυτό που ακολούθησε, ωστόσο, δεν το περίμενε κανείς.
Πράγματι, οι «ερυθρόλευκοι» έκαναν ένα ασύλληπτο τρίτο δεκάλεπτο με επιμέρους σκορ 27-2, με αποτέλεσμα να ανατρέψουν το παιχνίδι και να προκριθούν στον τελικό. Μέχρι και σήμερα, πρόκειται για τη μεγαλύτερη διαφορά μεταξύ δύο ομάδων σε μία περίοδο στην ιστορία της Euroleague. Πόσω μάλλον όταν γίνεται σε ημιτελικό... Ο Ολυμπιακός του Γιώργου Μπαρτζώκα στέρησε για δεύτερη σερί σεζόν το όνειρο στη Μονακό, η οποία ωστόσο έκλεισε πολύ θετικά τη χρονιά της, καθώς κατέκτησε για πρώτη φορά το πρωτάθλημα Γαλλίας, «σκουπίζοντας» τη Μετροπολιτάν του Βίκτορ Γουεμπανιάμα!
Ο Καλάθης, ο Σπανούλης, ο Παπαγιάννης και η... εκδίκηση
Έχοντας πλέον εξελιχθεί σε μία από τις πιο υπολογίσιμες δυνάμεις της Euroleague, η Μονακό επέστρεψε ακόμη πιο δυνατή τη σεζόν 2023-24, καθώς ολοκλήρωσε την κανονική περίοδο με ρεκόρ 23-11 και τερμάτισε στην 3η θέση. Δυστυχώς, όμως, γι' αυτή, λιγότερο από έναν χρόνο μετά το 27-2, θα έγραφε ξανά αρνητική ιστορία στην κορυφαία ευρωπαϊκή διοργάνωση.
Πράγματι, οι διασταυρώσεις έφεραν στον δρόμο της Roca Team τη Φενέρμπαχτσε του Σαρούνας Γιασικεβίτσιους. Για τρίτη συνεχόμενη σεζόν, το ζευγάρι της Μονακό πήγε σε 5ο παιχνίδι. Ωστόσο, οι Τούρκοι έφυγαν με το «διπλό» από το «Gaston Medicin» και έγιναν τότε η πρώτη ομάδα που επικρατεί εκτός έδρας σε Game 5! Για την ιστορία, λίγη ώρα αργότερα έκανε το ίδιο και ο Ολυμπιακός στη Βαρκελώνη.
«Δήμιος» των Μονεγάσκων ήταν τότε ο Νικ Καλάθης, ο οποίος όχι μόνο ολοκλήρωσε το παιχνίδι με 14 πόντους, 6 ριμπάουντ και 4 ασίστ, αλλά σκόραρε δύο μεγάλα τρίποντα στην παράταση, αρχικά για να ισοφαρίσει (77-77) και εν συνεχεία για να δώσει τη νίκη στην ομάδα του με σουτ στα 19.4" πριν την κόρνα της λήξης (79-80). Aκόμη ένας οδυνηρός αποκλεισμός για τη Μονακό, που έθρεψε πάντως τις πληγές της με δεύτερο σερί πρωτάθλημα στη Γαλλία απέναντι στην πρωταθλήτρια του EuroCup, Παρί.
Η επόμενη αγωνιστική περίοδος (2024-25) δεν ξεκίνησε ιδανικά. Η Μονακό εμφανίστηκε μέτρια σε όλα τα «μέτωπα», με αποτέλεσμα να ξεκινήσει με ρεκόρ 6-4 στη Euroleague και ρεκόρ 6-3 στο πρωτάθλημα Γαλλίας. Μία εντός έδρας ήττα από τη Λε Μαν αποτέλεσε τη... σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι, με αποτέλεσμα την απόλυση του Σάσα Ομπράντοβιτς, του οποίου ο πολύ επιτυχημένος κύκλος στην ομάδα ολοκληρώθηκε στις 18 Νοεμβρίου 2024. Λίγες ημέρες αργότερα, στη θέση του Σέρβου τεχνικού ανακοινώθηκε ο Βασίλης Σπανούλης!
Ο «Kill Bill» έκανε ντεμπούτο στη Euroleague ως προπονητής με «διπλό» στο ΟΑΚΑ κόντρα στον Παναθηναϊκό, κατάφερε να ισορροπήσει την κατάσταση στη Μονακό και την οδήγησε εκ νέου στο πλεονέκτημα έδρας με ρεκόρ 21-13 και την 4η θέση του βαθμολογικού πίνακα. Αυτή τη φορά, εμπόδιο ήταν η Μπαρτσελόνα του Ζοάν Πενιαρόγια.
Όπως το είχαν κάνει... συνήθεια, οι Μονεγάσκοι είδαν ακόμη μία σειρά τους να πηγαίνει σε Game 5. Αυτή τη φορά όμως δεν την πάτησαν, εν πολλοίς χάρη στον Γιώργο Παπαγιάννη, που εμφανίστηκε μετά από συνεχόμενα DNP και μέτρησε στο καθοριστικό παιχνίδι 17 πόντους με 3/3 τρίποντα σε 19 λεπτά συμμετοχής! Για δεύτερη φορά στην ιστορία της, η Μονακό προκρίθηκε στο Final Four, που θα διεξαγόταν εκτός Ευρώπης, στο Άμπου Ντάμπι.
Εκεί, ο Σπανούλης έκανε τη ζημιά στην αγαπημένη του ομάδα, τον Ολυμπιακό. Οι Πειραιώτες είχαν τερματίσει πρώτοι στη regular season και ταξίδεψαν στα Εμιράτα ως το απόλυτο φαβορί για το τρόπαιο, όμως η Μονακό έκανε εκπληκτική εμφάνιση, τους νίκησε 78-68 και εξασφάλισε την ιστορική συμμετοχή της στον τελικό, κόντρα στη Φενέρμπαχτσε του Σαρούνας Γιασικεβίτσιους. Η κούπα, πάντως, δεν πήγε στο Μόντε Κάρλο, καθώς οι Τούρκοι του τρομερού Νάιτζελ Χέιζ-Ντέιβις επικράτησαν 81-70 και ανέβηκαν στο πρώτο σκαλί του βάθρου για δεύτερη φορά στην ιστορία τους.
Η αρχή του τέλους και το κύκνειο άσμα
Κάπου εδώ, όμως, άρχισε να γράφεται και το τελευταίο κεφάλαιο της ιστορίας. Τα προβλήματα δεν ήταν αγωνιστικά, αλλά οικονομικά και είχαν ως βασική αφετηρία τον ίδιο τον Αλεξέι Φεντορίτσεφ. Ο Ρώσος επιχειρηματίας, που είχε βάλει τη Μονακό σε τροχιά πρωταθλητισμού, αντιμετώπισε σοβαρά οικονομικά προβλήματα, με τα περιουσιακά του στοιχεία να έχουν δεσμευτεί στο πλαίσιο των κυρώσεων που συνδέονται με τον πόλεμο στην Ουκρανία. Ως αποτέλεσμα, δεν μπορούσε πλέον να χρηματοδοτεί τον σύλλογο με τον τρόπο που το έκανε τα προηγούμενα χρόνια.
Οι συνέπειες άρχισαν να φαίνονται μέσα στη σεζόν 2025-26, με καθυστερήσεις σε μισθούς και άλλες υποχρεώσεις. Παρόλο που η ομάδα ξεκίνησε πολύ δυνατά και έμοιαζε στο πρώτο μισό της κανονικής περιόδου ως ένα από τα φαβορί για τον τίτλο, σταδιακά οι συνθήκες άρχισαν να κακοφορμίζουν. Η κατάσταση έφτασε στο σημείο να χρειαστεί η παρέμβαση της Πολιτείας, η οποία έδωσε δάνειο που έφτασε συνολικά περίπου τα 21,7 εκατομμύρια ευρώ, ώστε η ομάδα να μπορέσει να ολοκληρώσει τη σεζόν.
Και η ειρωνεία είναι πως, την ώρα που ο σύλλογος κατέρρεε οικονομικά, η ομάδα έκανε στο παρκέ μία από τις καλύτερες σεζόν της ιστορίας της. Η Μονακό κατέκτησε και τους τέσσερις τίτλους που διεκδίκησε στη Γαλλία (πρωτάθλημα, Κύπελλο, Super Cup, League Cup), ενώ στην EuroLeague έφτασε μέχρι τα playoffs, όπου αποκλείστηκε με 3-0 από τον Ολυμπιακό. Ακόμη κι έτσι, ήταν μία ακόμη υπέρβαση για ένα σύνολο που αγωνιζόταν έχοντας τα οικονομικά προβλήματα να μεγαλώνουν γύρω του.
Μετά το τέλος της σεζόν, το ζητούμενο ήταν να βρεθεί νέος επενδυτής, ώστε να σωθεί ο σύλλογος. Αυτό, όμως, δεν έγινε ποτέ με τρόπο που να πείσει τις αρμόδιες αρχές. Η Μονακό αποκλείστηκε από το επαγγελματικό πρωτάθλημα της Γαλλίας και αργότερα δεν κατάφερε να εξασφαλίσει ούτε θέση στη Nationale 1 (τρίτη κατηγορία). Υπήρξαν νέες προσπάθειες και υποψήφιοι επενδυτές, όμως καμία δεν προχώρησε αρκετά ώστε να δώσει στον σύλλογο την οικονομική ασφάλεια που χρειαζόταν.
Έτσι, στις 7 Οκτωβρίου 2026, ήρθε το οριστικό μέχρι νεωτέρας τέλος. Το δικαστήριο του Μονακό διαπίστωσε ότι ο σύλλογος δεν μπορούσε πλέον να καλύψει τις υποχρεώσεις του, με το συνολικό παθητικό να ανέρχεται σε περίπου 27,9 εκατομμύρια ευρώ. Η επαγγελματική ομάδα τέθηκε σε παύση λειτουργίας, αφήνοντας πίσω της ένα πρότζεκτ που μέσα σε μόλις πέντε χρόνια από την είσοδό του στην EuroLeague πρόλαβε να γίνει ένα από τα πιο ξεχωριστά της διοργάνωσης.
Το κύκνειο άσμα, λοιπόν, ήρθε με έναν παράδοξο τρόπο. Η Μονακό έφτασε στο τέλος της όχι όταν σταμάτησε να κερδίζει, αλλά ενώ ακόμη κέρδιζε. Έκλεισε τη σεζόν με όλους τους εγχώριους τίτλους, έφτασε ξανά στα playoffs της EuroLeague και έδειξε πως αγωνιστικά είχε ακόμη θέση ανάμεσα στις μεγάλες ομάδες της Ευρώπης. Λίγους μήνες αργότερα, όμως, το οικονομικό οικοδόμημα που είχε στηθεί γύρω της κατέρρευσε. Και κάπως έτσι, μία ομάδα που μας γοήτευσε τόσο γρήγορα, μας αποχαιρετά με έναν τρόπο που δύσκολα θα μπορούσε να ταιριάξει περισσότερο με το παράδοξο της ιστορίας της. ON DEMAND: Όλα τα ρεπορτάζ στο επίσημο κανάλι του bwinΣΠΟΡ FM στο youtube