Ολυμπιακός-Φενέρμπαχτσε: Πάσα, πάσα, σουτ εναντίον των παιδιών της αλλαγής στον πρόωρο τελικό

Καμία ομάδα δεν φτάνει στο Final 4 χωρίς τη σφραγίδα του προπονητή της. Ωστόσο στην περίπτωση του Ολυμπιακού και της Φενέρμπαχτσε, που αναμετρώνται στον πρώτο ημιτελικό του T-Center (22/5), το αποτύπωμα των δύο «στρατηγών», του Γιώργου Μπαρτζώκα και του Σαρούνας Γιασικεβίτσιους, είναι τόσο πρόδηλο και σε τόσο μεγάλη διάρκεια και βάθος χρόνου, που καθιστά αμφότερους πραγματικούς δημιουργούς δύο εξαιρετικών ομάδων που τίθενται αντιμέτωπες σε έναν-κατά πολλούς-πρόωρο τελικό της διοργάνωσης.

Η φιλοσοφία ζωής του Μπαρτζώκα και η… αντίθεση του Γιασικεβίτσιους

Ο Γιώργος Μπαρτζώκας από την αρχή της καριέρας του μέχρι και την καταξίωση στην elite της Ευρώπης δεν πρόδωσε ποτέ τις αρχές του. Το δημοκρατικό και… συνεργατικό μπάσκετ, αυτό στο οποίο η δύναμη του συνόλου υπερβαίνει κάθε μονάδα και όλοι υπηρετούν πιστά ένα σύστημα για το οποίο έχουν πειστεί πως αναδεικνύει στο μέγιστο τις αρετές της ομάδας και καμουφλάρει τις αδυναμίες της, αποτελεί τη φιλοσοφία ζωής του Coach B. Μιας φιλοσοφίας που αποτυπώθηκε έντονα μέσα του από τα παιδικά του χρόνια, όταν ο πατέρας του, Ανδρέας, ένας από τους μεγαλύτερους αγωνιστές της αριστεράς, έμεινε πιστός στα «πιστεύω» του ακόμη και αν το πλήρωσε με φυλάκιση, ανελέητο κυνηγητό και πολύ καιρό μακριά από την οικογένειά του και τον μικρό Γιώργο.

Ορμώμενος από τέτοιες καταβολές, ο Μπαρτζώκας, σε μια εποχή που το ένας εναντίον ενός τείνει να κυριαρχήσει στο παιχνίδι και οι σούπερ σταρ κάνουν κουμάντο στις ομάδες, ο ίδιος φροντίζει να διατηρεί το «εμείς» πάνω από το «εγώ». Ο δικός του Ολυμπιακός έχει σταθερά τα τελευταία χρόνια το μεγαλύτερο ποσοστό πόντων από ασίστ (πρώτος και με διαφορά με 69,3% φέτος), στη δική του ομάδα δεν υπάρχουν πριμαντόνες, όποιος δουλεύει στις προπονήσεις και υπηρετεί το πλάνο επιβραβεύεται, ενώ όποιος παίζει για την πάρτη του περιθωριοποιείται και αν αυτό δεν τον συνετίσει… αποβάλλεται.

Ακόμη και ο δύο φορές την τελευταία τριετία πολυτιμότερος παίκτης της Ευρωλίγκας, Σάσα Βεζένκοφ, είναι ο πιο αλτρουιστής MVP που υπήρξε ποτέ και το σύνολο φροντίζει να βγάζει στον αφρό το ταλέντο του σε όλη του τη μεγαλοπρέπεια. Ή ακόμη και ένας παίκτης με δώδεκα χρόνια μεγάλης καριέρας στο ΝΒΑ, όπως ο Εβάν Φουρνιέ, φτάνει στο σημείο να προτείνει ο ίδιος να περάσει σε ρόλο έκτου παίκτη για να μην «τρακάρει» με τον Τάιλερ Ντόρσεϊ και να κάνει πιο εύρυθμη τη λειτουργία και ισορροπία των πεντάδων που επιστρατεύονται.

Ο Σαρούνας Γιασικεβίτσιους, από την άλλη, δεν βάδισε στον ίδιο δρόμο. Η δική του Φενέρμπαχτσε δεν είναι τόσο προϊόν των καταβολών του, αλλά μάλλον το ακριβώς αντίθετο. Ο «Σάρας», για όσους θυμούνται, υπήρξε ένας από τους κορυφαίους «εγκεφάλους» που ανέδειξε το ευρωπαϊκό (και όχι μόνο) μπάσκετ. Ένα σπάνιο ταλέντο δημιουργικά και εκτελεστικά, με μοναδική ικανότητα να βλέπει πάσες που άλλοι ούτε φαντάζονται και επιθετική πληθωρικότητα έστω και χωρίς σπουδαία αθλητικότητα.

Υπήρξε όμως ανέκαθεν «αλλεργικός» στην άμυνα, ίσως και ο λόγος που δεν έκανε πολύ μεγαλύτερη καριέρα στο ΝΒΑ. Ο προπονητής Γιασικεβίτσιους, ωστόσο, είναι ένα εκ διαμέτρου αντίθετο «είδος» με τον νεότερο εαυτό του ως παίκτη. Ο άνθρωπος που αδιαφορούσε για τα μετόπισθεν και γινόταν μόνιμο σημάδι των πανούργων αντιπάλων προπονητών, έχει εξελιχθεί σε έναν κόουτς που αφετηρία της φιλοσοφίας του έχει την άμυνα. Η δική του Φενέρμπαχτσε δεν έχει το μεγαλύτερο αθροιστικά ταλέντο στην Ευρωλίγκα, αλλά διαθέτει την καλύτερη άμυνα της διοργάνωσης, με 111,9 πόντους παθητικό ανά 100 κατοχές. Έστω μια οριακά μπροστά από τον δεύτερο σε αυτή την κομβική στατιστική κατηγορία Ολυμπιακό (112,9).

Ισχυρές προσωπικότητες που έπαθαν και έμαθαν

Γιώργος Μπαρτζώκας και Σαρούνας Γιασικεβίτσιους είναι δύο πολύ μεγάλες προσωπικότητες, τέτοιες που το μέγεθός τους συχνά τους καθιστά πρωταγωνιστές και σημεία αναφοράς των ομάδων τους, πέρα και πάνω από οποιονδήποτε παίκτη, όσο «λαμπερός» και αν είναι αυτός. Όμως κάθε έξυπνος άνθρωπος, όπως αναμφίβολα είναι αμφότεροι, δεν είναι και τελικά… τόσο ευφυής όταν είναι δογματικός και ξεροκέφαλος, όταν εμμένει σε πράγματα που αποδεδειγμένα δεν λειτουργούν και βάζει τον εγωισμό και την… ισχυρογνωμοσύνη του πάνω από το συμφέρον της ομάδας. Αμφότεροι απέδειξαν πως ακόμη και αν δεν παραδεχτούν ποτέ δημόσια κάποια λάθη τους, έχουν το θάρρος να τα διορθώσουν. Και αυτό πιστώνονται οι ίδιοι από την εξέλιξη των πραγμάτων…

Ο coach B έβαλε αρκετό νερό στο κρασί του από πέρσι. Όταν, περίπου… αναγκαστικά λόγω του περιορισμού στους έξι ξένους, χρησιμοποίησε στους περσινούς τελικούς τον Τάιλερ Ντόρσεϊ και αυτός εξελίχθηκε σε «κλειδί» για την ανατροπή και την κατάκτηση του πρωταθλήματος απέναντι στον Παναθηναϊκό, εκείνος αντιλήφθηκε πως τον αδίκησε και αποκατέστησε τα πράγματα. Ο ομογενής γκαρντ έγινε από την αρχή της φετινής σεζόν βασικός, η δυσλειτουργική σχέση τους αποκαταστάθηκε πλήρως και τελικά κερδισμένοι βγήκαν αμφότεροι και πάνω από όλους ο Ολυμπιακός. Παράλληλα, με την καθιέρωση του Ντόρσεϊ, οι «ερυθρόλευκοι» ενίσχυσαν το στοιχείο του απρόβλεπτου στο παιχνίδι τους, καθώς ακόμη και ένα «τέλειο» σύστημα σαν αυτό των Πειραιωτών, συχνά-ειδικά σε κλειστά παιχνίδια-χρειάζεται μια δόση τρέλας που θα βγει από τα «κουτάκια» και θα ξεμπλοκάρει ολόκληρη τη μηχανή της ομαδικής λειτουργίας.

Ομοίως και ο Γιασικεβίτσιους. Στα χρόνια του κυρίως στην Μπαρτσελόνα είχε κατηγορηθεί, ακόμη και από παίκτες του, πως «στραγγάλιζε» το ατομικό ταλέντο, περιόριζε την ελευθερία έκφρασης των αστέρων του στο παρκέ και είχε εμμονή στο να σημαδεύει τα mismatch πηγαίνοντας σε αργές επιθέσεις και ένα μάλλον αντιτουριστικό και αρκετά κάτω από το ταβάνι του ταλέντου των ρόστερ του. Στα χρόνια της Φενέρ, ο Λιθουανός άλλαξε. Η χειρουργική αναζήτηση της αδυναμίας των αντιπάλων που καθυστερούσε την επίθεση, έδωσε τη θέση του σε ένα πολύ πιο ελεύθερης πρωτοβουλίας μπάσκετ. Οι πρωταθλητές Ευρώπης παραμένουν ένα σφιχτοδεμένο σύνολο, ωστόσο πλέον επιτρέπουν σε ταλέντα όπως του Γουέιντ Μπόλντγουιν ή του Τέιλεν Χόρτον-Τάκερ να ξεδιπλωθούν. Για αυτό και η Φενέρμπαχτσε είναι φέτος μόλις προτελευταία (!) σε ποσοστό πόντων από ασίστ με 55,5%.

Πάσα-πάσα σουτ εναντίον των παιδιών της αλλαγής

Ολυμπιακός και Φενέρμπαχτσε είναι πολύ σπουδαίες ομάδες για να αρκεί ένα περιορισμένο… τιτλάκι να «στριμώξει» σε λίγες λέξεις όλη τους την αγωνιστική φιλοσοφία.

Αν πάντως έπρεπε να μπει ένας τίτλος στην κεντρική φιλοσοφία του Γιώργου Μπαρτζώκα για τον Ολυμπιακό, θα ήταν κάτι σαν το «πάσα, πάσα σουτ» του… κυρ-Αλέκου ( του Αλέξανδρου Τσουβέλα). Κεντρικό ρόλο στην αγωνιστική ταυτότητα των Πειραιωτών έχει η αρχή πως η καλύτερη επιθετική επιλογή είναι πάντα ο ελεύθερος συμπαίκτης και η γρήγορη κυκλοφορία της μπάλας σε συνδυασμό με τις σωστές αποστάσεις και την καλή κίνηση off-ball μπορούν να δημιουργήσουν τις καλύτερες προϋποθέσεις εκτέλεσης, σε αντίθεση με το αδιάκοπο ένας εναντίον ενός που επιλέγουν άλλοι προπονητές. Το… extra mile, που έλεγε και ο Αλ Πατσίνο στο Any Given Sunday, στον Ολυμπιακό του Γιώργου Μπαρτζώκα είναι η έξτρα πάσα, που αποτελεί «οδηγό» της ομάδας σε όλα τα χρόνια της παρουσίας του στον πάγκο.

Ο αντίστοιχος τίτλος για την Φενέρμπαχτσε του Σαρούνας Γιασικεβίτσιους θα ήταν… «τα παιδιά της αλλαγής». Και αυτό γιατί η άμυνα αλλαγών αποτελεί το μεγάλο όπλο της καλύτερης οπισθοφυλακής της Ευρωλίγκας. Διαθέτοντας γκαρντ με αθλητικότητα και μέγεθος, όπως οι Μπόλντγουιν, Χολ και Χόρτον-Τάκερ, αλλά και ευέλικτους (παρότι «ηλικιωμένοι») ψηλούς όπως οι Μέλι και Μπιρτς, ο «Σάρας» έχει φτιάξει μια άμυνα που αλλάζει σε όλα τα σκριν και εμφανίζει ελάχιστες αδυναμίες απέναντι στον αντίπαλο. Άλλωστε αυτή η αρχή ήταν που την οδήγησε και πέρσι στον τίτλο δεχόμενη 146 πόντους στο Final 4, με μόλις 106,1 παθητικό ανά 100 κατοχές στον τελικό κόντρα στη Μονακό.

ON DEMAND: Όλα τα ρεπορτάζ στο επίσημο κανάλι του bwinΣΠΟΡ FM στο youtube