Τα τέσσερα μοντέλα για τη λειτουργία καταστημάτων τις Κυριακές στην Ευρώπη

Ολοένα και περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες αίρουν, τα τελευταία χρόνια, τους περιορισμούς που ίσχυαν για την κυριακάτικη λειτουργία των εμπορικών καταστημάτων. Στις περισσότερες, βεβαίως, των περιπτώσεων επιχειρείται σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό να προστατευθούν οι μικρομεσαίες εμπορικές επιχειρήσεις έναντι του ανταγωνισμού από τις μεγάλες, ενώ το κριτήριο της τουριστικής περιοχής φαίνεται να είναι το ισχυρότερο για τη λειτουργία των εμπορικών καταστημάτων πολλές Κυριακές το έτος. Χαρακτηριστικά παραδείγματα χωρών που απελευθέρωσαν τα τρία τελευταία χρόνια την κυριακάτικη λειτουργία των καταστημάτων είναι η Πορτογαλία, η Φινλανδία και από τον φετινό Ιανουάριο η Μάλτα.

Επί της ουσίας, τέσσερα είναι τα βασικά μοντέλα -βεβαίως με μικρές παραλλαγές- που εφαρμόζονται στις ευρωπαϊκές χώρες για τη λειτουργία των εμπορικών καταστημάτων τις Κυριακές.

1. Κλειστά όλες τις Κυριακές. Χαρακτηριστικότερος και επί της ουσίας μοναδικός εκπρόσωπος του μοντέλου αυτού παραμένει η Αυστρία, αν και είναι μια χώρα με πολύ μεγάλα ποσοστά τουρισμού και με υψηλό κατά κεφαλήν εισόδημα. Μικρές εξαιρέσεις επιτρέπονται μόνο σε τουριστικές περιοχές.

2. Χωρίς κανέναν περιορισμό. Πρόκειται για το εντελώς αντίθετο μοντέλο από αυτό της Αυστρίας, με πιο πιστούς «οπαδούς» του τις λεγόμενες πρώην ανατολικές χώρες. Το μοντέλο αυτό, σύμφωνα με τα στοιχεία της EuroCommerce (Ευρωπαϊκή Συνομοσπονδία Εμπορίου), εφαρμόζουν οι εξής χώρες: Βουλγαρία, Κροατία, Εσθονία, Λετονία, Λιθουανία, Πολωνία, Ρουμανία, Σλοβακία, Σλοβενία. Επίσης, εφαρμόζεται σε Σουηδία, Δανία και από πέρυσι στη Φινλανδία, στην Ιταλία, στην Πορτογαλία από τον Μάρτιο του 2015, ενώ φέτος προστέθηκε στη λίστα και η Μάλτα.

3. Γενικώς κλειστά, αλλά με αρκετές εξαιρέσεις που σχετίζονται με γεωγραφικά κριτήρια ή με κριτήρια σχετικά με τα τετραγωνικά μέτρα του καταστήματος. Πρόκειται στην ουσία για το μοντέλο που εφαρμόζεται από το 2013 και στην Ελλάδα και ακολουθείται και σε πολλές άλλες χώρες. Στην Τσεχία, για παράδειγμα, όπου πριν από τρία χρόνια δεν ίσχυε η κυριακάτικη αργία για τα εμπορικά καταστήματα, τώρα επιτρέπεται να ανοίγουν καταστήματα κάτω των 200 τ.μ, ενώ παρόμοια είναι η ρύθμιση και στην Ουγγαρία. Στην Ισπανία είναι ανοικτά κάποιες Κυριακές τον χρόνο, διαφορετικές σε κάθε περιοχή και δεν υπάρχουν περιορισμοί για μικρά καταστήματα, αλλά και για καταστήματα σε τουριστικές περιοχές. Στη Νορβηγία επιτρέπεται να είναι ανοικτά μόνον τα καταστήματα τροφίμων κάτω των 100 τ.μ. και τα καταστήματα πώλησης σουβενίρ, ενώ όλα είναι ανοικτά μόνον τρεις Κυριακές πριν από τα Χριστούγεννα. Στην Ισλανδία ισχύει περιορισμός, αλλά σε εντελώς αντίθετο πνεύμα από τους προηγούμενους, καθώς επιτρέπεται να είναι ανοικτά τα καταστήματα που βρίσκονται σε εμπορικά κέντρα (malls).

4. Ανοικτά υπό προϋποθέσεις για τους εργαζομένους. Στο Βέλγιο, για παράδειγμα, εάν ένα κατάστημα ανοίξει την Κυριακή, ο ιδιοκτήτης του είναι υποχρεωμένος να το κλείσει μία άλλη ημέρα της εβδομάδας. Στη Γαλλία, όπου επιτρέπεται να λειτουργούν τα καταστήματα με απόφαση δημάρχου έως 12 Κυριακές τον χρόνο, οι εργαζόμενοι πρέπει να λαμβάνουν διπλάσια αμοιβή σε σχέση με τις άλλες ημέρες.

Πηγή: kathimerini.gr